Budżet obywatelski w Zabrzu to jedno z najważniejszych narzędzi realnego wpływu mieszkańców na rozwój miasta. Nie jest dodatkiem do budżetu – to jego świadomie wydzielona część, o której przeznaczeniu decydują sami zabrzanie. Rozpoczyna się kolejna edycja ZBO na 2027 rok. Od 20 kwietnia można składać wnioski.
Efekty decyzji mieszkańców widać bardzo wyraźnie. W poprzedniej edycji mieszkańcy wybrali 25 projektów o łącznej wartości ponad 7,5 mln zł. Dziś wiele z nich jest w trakcie realizacji. To konkretne inwestycje: nowe oświetlenie przejść dla pieszych, infrastruktura sportowa, place zabaw, modernizacje szkół czy działania zwiększające bezpieczeństwo w dzielnicach.
– Budżet obywatelski w Zabrzu to — łącznie z obecną — 13 edycji, przeszło 1100 złożonych projektów, z których do realizacji mieszkańcy w głosowaniu wskazali 266 projektów. Otrzymaliśmy przeszło 220 tys. kart do głosowania, głównie elektronicznych. 220 projektów zrealizowano, a kolejne są w realizacji. Na realizację projektów miasto Zabrze przeznaczyło przeszło 62 mln zł – podkreśla Urząd Miejski.
Z perspektywy praktyki widać wyraźnie, że najlepsze projekty rodzą się z codziennych obserwacji mieszkańców. To odpowiedzi na konkretne potrzeby.
7,6 mln zł do podziału
W rozpoczynającej się edycji do dyspozycji mieszkańców jest 7,6 mln zł. To poziom finansowania, który pozwala nie tylko na realizację drobnych inicjatyw, ale także większych projektów ogólnomiejskich. Część środków trafia do puli ogólnomiejskiej, a część bezpośrednio do dzielnic.
Środki podzielono na:
- pulę ogólnomiejską – 1,2 mln zł,
- pule dzielnicowe – od 200 tys. do 400 tys. zł.
Maksymalna wartość projektu ogólnomiejskiego to 600 tys. zł. W dzielnicach można wykorzystać całą dostępną pulę.
– Na jakie projekty przeznaczymy kolejne 7,6 mln zł? Czy to będzie siłownia pod chmurką, oświetlenie alejki w parku, ścieżka rowerowa, miejsca postojowe dla samochodów? A może kino plenerowe, koncert zespołu disco polo albo koncert rockowy? Zapraszamy do składania propozycji. Czekamy na propozycje do 26 maja – dodaje magistrat.
Warto zrobić coś razem z sąsiadami
Budżet obywatelski zaczyna się od pomysłu. Czasem to potrzeba jednego miejsca. Ławki. Ścieżki. Bezpiecznego przejścia. Potem pojawia się decyzja. Procedura została maksymalnie uproszczona, ale zachowuje pełną kontrolę nad jakością projektów. Wnioski mogą składać mieszkańcy od 16. roku życia.
Każdy mieszkaniec Zabrza może:
- zgłosić swój projekt,
- poprzeć inicjatywę innych,
- zagłosować na najlepsze pomysły.
Projekt może dotyczyć wielu obszarów. Od zieleni i sportu po drogi, edukację czy kulturę. Ważne, by był dostępny dla mieszkańców i możliwy do realizacji w ciągu roku. Projekty muszą dotyczyć zadań publicznych leżących w kompetencjach miasta na prawach powiatu, jakim jest Zabrze. Jeśli zadanie dotyczy inwestycji w nieruchomość, musi to być nieruchomość własności miasta Zabrze lub Skarbu Państwa i pozostawać we władaniu miasta Zabrze.
Terminy, które trzeba zapamiętać
Na etapie składania projektów kluczowe są najbliższe tygodnie. Nabór trwa od 20 kwietnia do 26 maja. Wniosek można złożyć tradycyjnie lub elektronicznie. W przypadku projektów ogólnomiejskich wymagane jest zebranie 50 podpisów poparcia. Ten element nie jest barierą, ale mechanizmem weryfikującym, czy dany pomysł rzeczywiście odpowiada na potrzeby większej grupy mieszkańców.
Po zakończeniu naboru rozpoczyna się etap weryfikacji. Projekty są analizowane pod kątem formalnym, prawnym i technicznym. Sprawdzana jest ich wykonalność, zgodność z zadaniami miasta oraz realność kosztów. Następnie powstaje lista projektów dopuszczonych do głosowania. I to właśnie wtedy głos mieszkańców jest decydujący.
Etapy budżetu obywatelskiego 2027
- składanie wniosków: 20 kwietnia – 26 maja 2026 r.
- publikacja listy projektów: 27 sierpnia
- głosowanie: 8–25 września
- wyniki: 9 października
Jak zgłosić projekt
Wniosek można złożyć osobiście w urzędzie, pocztą, a także elektronicznie (ePUAP lub e-Doręczenia).
Do projektu trzeba dołączyć opis, kosztorys i – w niektórych przypadkach – listę poparcia (przypadku projektów ogólnomiejskich).
Formularze wniosków i szczegółowe informacje można znaleźć tu.
(żms)/UM Zabrze
fot. UM Zabrze
